53 సర్గ
Download శుద్ద పాఠ్యం | Audio
తస్య తత్ వచనం శ్రుత్వా దశగ్రీవొ మహాబలః |
దేశ కాల హితం వాక్యం భ్రాతు రుత్తర మబ్రవీత్ || 1
సమ్యగ్ ఉక్తం హి భవతా దూత వధ్యా విగర్హితా |
అవశ్యం తు వధాత్ అన్యః క్రియతాం అస్య నిగ్రహః || 2
కపీనాం కిల లాంగూల మిష్టం భవతి భూషణమ్ |
తత్ అస్య దీప్యతాం శీఘ్రం తేన దగ్ధేన గచ్ఛతు || 3
తతః పశ్యంతు ఇమం దీనం అంగ వైరూప్య కర్శితమ్ |
సమిత్రా ఙ్ఞాతయః సర్వే బాంధవా స్ససుహృజ్జనాః || 4
ఆఙ్ఞాపయత్ రాక్షసేంద్రః పురం సర్వం సచత్వరమ్ |
లాంగూలేన ప్రదీప్తేన రక్షొభిః పరిణీయతామ్ || 5
తస్య తత్ వచనం శ్రుత్వా రాక్షసాః కొప కర్శితాః |
వేష్టంతి స్య లాంగూలం జీర్ణైః కార్పాసకైః పటైః || 6
సంవేష్ట్యమానే లాంగూలే వ్యవర్ధత మహాకపిః |
శుష్క మింధన మాసాద్య వనేష్వివ హుతాశనః || 7
తైలేన పరిషిచ్యాథ తే౽గ్నిం తత్రాభ్యపాతయన్ || 8
లాంగూలేన ప్రదీప్తేన రాక్షసాం స్తా నపాతయత్ |
రొషామర్ష పరీతాత్మా బాల సూర్య సమాననః || 9
లాంగూలం సంప్రదీప్తంతు ద్రష్టుం తస్య హనూమతః |
సహస్త్రీబాలవృద్ధాశ్చ జగ్ముః ప్రీతా నిశాచరాః || 10
స భూయ స్సంగతైః క్రూరై రాక్షసై ర్హరి సత్తమః |
నిబద్ధః కృతవాన్ వీర స్తత్కాల సదృశీం మతిమ్ || 11
కామం ఖలు న మే శక్తా నిబద్ధస్యాపి రాక్షసాః |
చిత్త్వా పాశాన్ సముత్పత్య హన్యా మహ మిమాన్ పునః || 12
యది భర్తు ర్హితార్థాయ చరంతం భర్తృశాసనాత్ |
బధ్నం త్యేతే దురాత్మనో న తు మే నిష్కృతిః కృతా || 13
సర్వేషామేవ పర్యాప్తొ రాక్షసానా మహం యుధి |
కిం తు రామస్య ప్రీత్యర్థం విషహిష్యే౽హ మీదృశమ్ || 14
లంకా చరయితవ్యా మే పున రేవ భవేదితి || 15
రాత్రౌ న హి సుదృష్టా మే దుర్గ కర్మ విధానతః |
అవశ్య మేవ ద్రష్టవ్యా మయా లంకా నిశాక్షయే || 16
కామం బంధైః చ మే భూయః పుచ్ఛ స్యోద్దీపనేన చ |
పీడాం కుర్వంతు రక్షాంసి న మే౽స్తి మనసః శ్రమః || 17
తతః తే సంవృతాకారం సత్త్వవంతం మహాకపిమ్ |
పరిగృహ్య యయుః హృష్టా రాక్షసాః కపి కుంజరమ్ || 18
శంఖ భేరీ నినాదైస్తం ఘొషయంతః స్వ కర్మభిః |
రాక్షసాః క్రూర కర్మాణ శ్చారయంతి స్మ తాం పురీమ్ || 19
అన్వీయమానొ రక్షొభిర్య యౌ సుఖ మరిందమః |
హనుమాం శ్చారయామాస రాక్షసానాం మహాపురీమ్ || 20
అథాపశ్య ద్విమానాని విచిత్రాణి మహాకపిః |
సంవృతాన్ భూమి భాంగాశ్చ సువిభక్తాంశ్చ చత్వరాన్ || 21
వీథీశ్చ గృహసంబాధాః కపిః శృంగటకాని చ |
తథా రథ్యొపరథ్యాశ్చ తథైవ గృహకాంతరాన్ |
గృహాంశ్చ మేఘసంకాశాన్ దదర్శ పవనాత్మజః || 22
చత్వరేషు చతుష్కేషు రాజ మార్గే తథైవ చ |
ఘొషయంతి కపిం సర్వే చారీక ఇతి రాక్షసాః || 23
స్త్రీబాలవృద్ధా నిర్జగ్ము స్తత్ర తత్ర కుతూహలాత్ |
తం ప్రదీపితలాంగూలం హనుమంతం దిదృక్షవః || 24
దీప్యమానే తత స్తస్య లాంగూలాగ్రే హనూమతః |
రాక్షస్య స్తా విరూపాక్ష్యః శంసుః దేవ్యాః తత్ అప్రియమ్ || 25
యస్త్వయా కృత సంవాద స్సీతే తామ్ర ముఖః కపిః |
లాంగూలేన ప్రదీప్తేన స ఎష పరిణీయతే || 26
శ్రుత్వా తత్ వచనం క్రూర మాత్మాపహరణోపమమ్ |
వైదేహీ శొక సంతప్తా హుతాశన ముపాగమత్ || 27
మంగళాభి ముఖీ తస్య సా తదా౽౽సీ న్మహాకపేః |
ఉపతస్థే విశాలాక్షీ ప్రయతా హవ్య వాహనమ్ || 28
యద్యస్తి పతి శుశ్రూషా యద్యస్తి చరితం తపః |
యది చాస్త్యేక పత్నీత్వం శీతొ భవ హనూమతః || 29
యది కశ్చిత్ అనుక్రొశః తస్య మయి అస్తి ధీమతః |
యది వా భాగ్య శేషోమే శీతొ భవ హనూమతః || 30
యది మాం వృత్త సంపన్నాం తత్సమాగమ లాలసామ్ |
స విజానాతి ధర్మాత్మా శీతొ భవ హనూమతః || 31
యది మాం తారయేదార్యః సుగ్రీవః సత్య సంగరః |
అస్మా దుఃఖాంబు సంరోధా చ్ఛీతొ భవ హనూమతః || 32
తతః తీక్ష్ణార్చిః అవ్యగ్రః ప్రదక్షిణ శిఖొ౽నలః |
జజ్వాల మృగ శాబాక్ష్యాః శంసన్నివ శివం కపేః || 33
హనుమజ్జనకశ్చాపి పుచ్ఛానలయుతొ౽నిలః |
వవౌ స్వాస్థ్యకరొ దేవ్యాః ప్రాలేయానిలశీతలః || 34
దహ్యమానే చ లాంగూలే చింతయామాస వానరః |
ప్రదీప్తొ౽గ్ని రయం కస్మా న్న మాం దహతి సర్వతః || 35
దృశ్యతే చ మహాజ్వాలః కరొతి చ న మే రుజమ్ |
శిశిరస్యేవ సంపాతొ లాంగూల అగ్రే ప్రతిష్ఠితః || 36
అథవా తదిదం వ్యక్తం యత్ దృష్టం ప్లవతా మయా |
రామ ప్రభావాత్ ఆశ్చర్యం పర్వతః సరితాం పతౌ || 37
యది తావత్ సముద్రస్య మైనాకస్య చ ధీమతః |
రామార్థం సంభ్రమ స్తాదృక్ కిం అగ్నిః న కరిష్యతి || 38
సీతాయా శ్చ ఆనృశంస్యేన తేజసా రాఘవస్య చ |
పితుశ్చ మమ సఖ్యేన న మాం దహతి పావకః || 39
భూయ స్స చింతయామాస ముహూర్తం కపి కుంజరః |
ఉత్పపాతాథ వేగేన ననాద చ మహాకపిః || 40
పుర ద్వారం తతః శ్రీమాన్ శైల శృంగ మివోన్నతమ్ |
విభక్త రక్షః సంబాధ మాససాద అనిలాత్మజః || 41
స భూత్వా శైల సంకాశః క్షణేన పునరాత్మవాన్ |
హ్రస్వతాం పరమాం ప్రాప్తొ బంధనా న్యవశాతయత్ || 42
విముక్తః చ అభవత్ శ్రీమాన్ పునః పర్వత సమ్నిభః |
వీక్షమాణాశ్చ దదృశే పరిఘం తొరణాశ్రితమ్ || 43
స తం గృహ్య మహాబాహుః కాలాయస పరిష్కృతమ్ |
రక్షిణ స్తాన్ పునః సర్వాన్ సూదయామాస మారుతిః || 44
స తాన్ నిహత్వా రణ చండ విక్రమః |
సమీక్షమాణః పునరేవ లంకామ్ |
ప్రదీప్త లాంగూల కృతార్చి మాలీ |
ప్రకాశతాదిత్య ఇవార్చిమాలీ || 45
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే, వాల్మీకియే, సుందరకాణ్డే, త్రిపంచశః సర్గః